Cái này khiến tôi thực sự thích thú và cảm nhận được tầm quan trọng của nó. Vâng, đây là triết học!!! Nghiên cứu về cái này hiện nay có Nick Bostrom làm nhiều nhất. Mặc dù tôi chưa thấy có kết quả gì thật sự quan trọng. Dĩ nhiên, tìm ra được một triết lý khiến loài người có đủ can đảm biến bản thân mình thành một thứ robot, là điều rất khó.
[Only registered and activated users can see links. ]
Post những bài này, tôi chỉ muốn độc giả có cái nhìn đúng đắn hơn về triết học hiện đại. Đã có rất nhiều ý kiến cho rằng triết học hiện là bế tắc, là hời hợt vô tích sự, không giải thích được thế giới v.v...
Có lẽ tuyệt đại đa số những người phát biểu như vậy thuộc các ngành khoa học tự nhiên và kỹ thuật. Nếu họ tham gia một ngành KHXH, họ sẽ cảm nhận được triết học vẫn có vị trí huy hoàng như thế nào. Sự kém chính xác về lý giải và dự báo của kinh tế học ngày nay khiến cho Economic Thought trở nên quan trọng hơn bao giờ hết, và nếu như ai đó có được tư tưởng gì mới để thay đổi cách nhìn nhận kinh tế, cho dù trong đó không chứa đựng một công thức toán nào, người đó sẽ trở thành người cầm lái vĩ đại. Nhiều ngành KHXH khác cũng vậy.
Và thực ra tôi tin rằng vấn đề của triết học trong KHTN & KT là thiếu người tài năng chuyên tâm nghiên cứu những thứ đó chứ không phải triết học thất bại hoặc triết gia không có việc gì làm khi mà các nhà toán học và các nhà thực nghiệm tràn ngập khắp nơi. Một ví dụ, chẳng lẽ việc đề ra đường lối cho sự phát triển của một ngành nào đó lại không quan trọng bằng những phát kiến riêng lẻ??? Ở đây có lẽ có vấn đề là nhiều ngành thuộc dạng Hard Sciences đòi hỏi những năng khiếu rất chuyên sâu, và thật hiếm để một người vừa có năng khiếu ấy vừa có năng khiếu triết học. Và nếu có, những người như vậy thường dành phần lớn thời gian theo đuổi nghiên cứu bằng năng khiếu chuyên sâu, phần nhỏ cho triết lý, khiến công chúng không nhận ra họ cũng là những triết gia. Và các nhà toán học và các nhà thực nghiệm khác mà trong đầu không có tí tư duy triết học nào, vì sự tự tôn bản thân cũng ra sức phủ nhận vai trò triết học trong ngành của mình. Trong khi ấy, để hiểu được những phát kiến KHXH cần ít kiến thức chuyên sâu hơn khiến cho nhiều người có tư duy triết học có đất dụng võ.
Xét cho cùng, mọi phát minh KHTN&KT cũng như KHXH, mọi công trình văn chương nghệ thuật, giải trí đều chỉ nhằm mục đích duy nhất là thoả mãn Những Nhu cầu của con người. Nhưng sẽ ra sao nhỉ, nếu chúng ta tác động làm thay đổi những Nhu cầu ấy?? Chẳng hạn như sẽ ra sao nếu loài người không đói, không có nhu cầu giải trí, không ham muốn khám phá nữa? Đấy lại là Triết học.
Nhiều người giống như tôi tin rằng cái thời kỹ thuật cho phép tác động trực tiếp vào các Nhu cầu của con người ấy sắp đến rồi!!!
__________________ Thực ra thì tôi cũng không chắc, thế giới xung quanh tôi có tồn tại thật hay không.
thay đổi nội dung bởi: Jenny, 10-25-2011 lúc 03:24 PM
Và các nhà toán học và các nhà thực nghiệm khác, những người mà trong đầu không có tí tư duy triết học nào, vì sự tự tôn bản thân cũng ra sức phủ nhận vai trò triết học trong ngành của mình.
Em nhớ, từng có một giáo sư nói với chị ở blog cá nhân, đại loại là nếu còn nhận xét theo kiểu khái quát hóa về người khác như vậy thì sẽ xóa comment. Em cũng biết trong Triết học có một loại lỗi ngụy biện gọi là "khái quát hóa vội vã".
Còn đọc đoạn này
Trích:
Chẳng hạn như sẽ ra sao nếu loài người không đói, không có nhu cầu giải trí, không ham muốn khám phá nữa? Đấy lại là Triết học.
Rồi đến đoạn dưới này
Nhiều người giống như tôi tin rằng cái thời kỹ thuật cho phép tác động trực tiếp vào các Nhu cầu của con người ấy sắp đến rồi!!!
Thì người ta có thể cười ồ lên: thế thì đúng là kỹ thuật quan trọng quá đi chứ. Nó là khởi nguồn thực sự cho những thứ gọi là Triết học. Chú ý là em không có ý đả phá hay hạ thấp Triết vì em chưa bao giờ coi ai hay cái gì là cao siêu tột bậc, quan trọng hay khó hơn hẳn những thứ khác. Chỉ là diễn giải những gì chị viết ra thôi.
__________________ Stay hungry, never foolish - Hãy cứ khát khao, nhưng chớ dại khờ
À, câu của chị làm người ta hiểu theo ý: những nhà toán học và các nhà thực nghiệm khác là những người không có tí tư duy Triết học nào. Sự thật là thế đấy. Còn theo em thấy thì những người ở các ngành khác (Toán, thực nghiệm,... không tính ở VN) chẳng ai cần phải chê bai Triết học làm gì vì chính bản thân nó giờ đang mất vị thế với ngành của họ rồi. Cũng bởi một thực tế là những ý tưởng, lí luận của Triết học nhiều khi chẳng là gì cả nếu thiếu cơ sở từ thực nghiệm hay các công cụ logic chính xác và cụ thể hơn.
__________________ Stay hungry, never foolish - Hãy cứ khát khao, nhưng chớ dại khờ
Em có nói chỉ cần thực nghiệm đâu? Mà ý tưởng vĩ đại, nói thì hay lắm nhưng quay lại thực tế thì biết, lí luận thiếu cơ sở thực tiễn thì lúc triển khai mới ễnh ra là không thể . Rồi như cái Transhumanist của chị nói ấy, nếu không có kỹ thuật phát triển thì lấy quái đâu ra cái cơ sở để nghĩ đến nó.
__________________ Stay hungry, never foolish - Hãy cứ khát khao, nhưng chớ dại khờ
vìu có thật sự nghiên cứu triết học ko vậy? Nhiều nhà toán học lỗi lạc cũng là những triết gia lỗi lạc nhé. Ông Nick Bostrom cũng có bằng math đó thôi.
Lý thuyết/lý luận bao giờ cũng phải đi trước thực tiễn. Cho dù nó là lý thuyết giáo điều, không tìm được ứng dụng đi chăng nữa.-> Câu này cũng đủ thể hiện hết trình độ tư duy Triết học của chị rồi .
Có ai nói tìm ra ý tưởng ban đầu không phải là tài năng đâu. Khổ cái những ý tưởng kiểu "chung chung rất vĩ đại" thì con người ta đã biết và nói đến quá nhiều rồi, như đối lập và thống nhất, cạnh tranh/phát triển,... chẳng hạn. Có lẽ vì thế cho nên bây giờ người ta cần những thứ khác, cụ thể hơn. Mà chị cũng đem VN vào làm gì trong khi em đã chủ động loại trừ ra rồi. Sao không take into account thông tin của seaboy mà bình luận tiếp cái ý trong post trước: " Triết mất vị thế bởi vì không có những người giỏi nghiên cứu triết học trong những ngành đấy" .
Có seaboy nhắc em mới nhớ, trước kia Toán và khoa học bao giờ cũng gắn với Triết và có nhiều người kiêm thông cả hai như Decartes, Newton,...Chị cực đoan đã đành, nhưng chê toàn bộ ... "phần còn lại" của thế giới là kém về "tư duy Triết học" thì liều quá.
__________________ Stay hungry, never foolish - Hãy cứ khát khao, nhưng chớ dại khờ
Em thấy chị Vìu nghiên cứu triết học mà nhiều lúc rất "phản động" về mặt triết học. Chẳng hạn như chuyện lý thuyết vs.thực tiễn mà chị kết luận theo kiểu
Lý thuyết/lý luận bao giờ cũng phải đi trước thực tiễn. Cho dù nó là lý thuyết giáo điều, không tìm được ứng dụng đi chăng nữa.
thì chắc chị quên mất ông Thomas Kuhn.
Em thì thấy ngày nay mấy ông triết gia mà không có khoa học thì dễ thành phản động. Kiểu như hồi giữa thế kỉ XX, mấy ông của Pháp như J.P. Sartre (và nhiều ông Triết học lục địa khác) cứ chém vô tội vạ về đủ thứ tồn tại với hiện hữu, rồi thì bế tắc, lại quay về chủ đề giường chiếu, mà chung quy cũng chỉ vì...kém Vật lý. Feynman thì rất hóm hỉnh bỉ bai mấy ông triết gia đó thế này:
+[Only registered and activated users can see links. ]
Mà thực ra có nhiều ông mang danh triết gia nhưng vốn là là dân khoa học kỹ thuật lắm. Em lấy ví dụ như trong Triết học phân tích, vốn là thứ xa xỉ với điều kiện Việt Nam hiện nay. Pythagoras từ xa xưa, hay gần hơn tí thì là Newton, Leibniz đều từ khoa học mà ra. Sang thế kỉ XX, những triết gia hàng đầu của Triết học phân tích đều có xuất thân như thế. Whitehead, Frege và Russell là dân toán, Wittgenstein vốn là dân kỹ thuật hàng không, xong rồi chuyển sang Toán, rồi mới sang Triết. Cả mấy ông như Carnap và Tarski cũng thế nốt. Và vì thế, một nền tảng khoa học vững chắc là yêu cầu gần như bắt buộc để hiểu mấy ông đấy. Thành ra chị viết
Ở nước mình không có các triết gia/ nhà tư tưởng tầm cỡ thế giới, thực sự đóng góp cho khoa học, cho nên đánh giá thấp của tầm quan trọng của triết học/tư tưởng.
thì là không ổn. Và thậm chí có thể phải viết ngược lại mới xong. Cứ khi nào nước mình có nhiều nhà khoa học tầm cỡ, thì may ra mình mới bắt được nhịp của Triết học hiện đại - mà phần đáng kể của nó là triết học Anh-Mỹ của mấy ông ở trên. Bằng không, tất cả các nhà nghiên cứu ở mình, nếu có, lại quay về với Triết học lục địa (đấy là nói rộng lượng, chứ ở mình chắc gì đã có mấy người nghiên Triết lục địa tử tế đâu), vốn đang luẩn quẩn tìm lối thoát suốt bao nhiêu năm nay.
thay đổi nội dung bởi: wann, 10-29-2011 lúc 07:13 PM